How is take-home pay worked out on an employment contract (umowa o pracę)?
From your gross pay the employer deducts social security (ZUS, 13.71%: pension 9.76%, disability 1.5%, sickness 2.45%), then health insurance (9% of what is left). Income tax is 12% on income up to 120 000 PLN a year and 32% above it. Before tax come work costs (KUP: 250 PLN a month, or 300 PLN if you commute from another town) and, with a PIT-2 form, a 300 PLN monthly tax reduction that makes the first 30 000 PLN of a year's income tax-free. The tax advance is rounded to whole złoty.
Why does my net pay change during the year?
Two yearly limits. Once your income passes 120 000 PLN, tax on the rest rises from 12% to 32%, so net pay drops. Once your gross passes 282 600 PLN in 2026 (30 times the projected average wage), pension and disability contributions stop for the rest of the year, so net pay rises. Bonuses, sick leave and days off move the numbers too, which is why the calculator shows every month separately.
What is the 50% creative-work cost (koszty autorskie)?
If your work creates copyrighted results, for example as a programmer, designer or writer, 50% of the pay for that work can count as tax-deductible costs instead of the standard 250 PLN. It lowers income tax only, not ZUS or health insurance. The deduction is capped at 120 000 PLN a year, and your contract must say which part of your work is creative.
I am under 26. Do I pay income tax?
Until your 26th birthday, income from an employment or mandate contract up to 85 528 PLN a year is free of income tax (ulga dla młodych, PIT-0). ZUS and health insurance are still paid.
B2B
Employment contract or B2B: which leaves more?
On B2B you invoice as a sole trader (JDG), choose a tax form (flat-rate ryczałt, 19% linear tax or the 12/32% scale) and pay ZUS yourself as a fixed monthly amount. For the same money this often leaves more than an employment contract, but you lose paid holiday, paid sick leave and notice protection unless your contract adds them, and days off are unpaid. Compare contracts in the calculator puts all four contracts side by side for the same budget.
How much ZUS do I pay on B2B?
A new business pays only health insurance for the first 6 months (ulga na start), then social ZUS on a low preferential base for 24 months, then full ZUS. If last year's revenue was up to 120 000 PLN, Mały ZUS Plus lets you pay social ZUS based on half of last year's income, for up to 36 months in any 60. Health insurance depends on your tax form. Sickness insurance is voluntary.
What is IP Box?
A 5% income tax on income from your own intellectual property, such as software you write, instead of the tax scale or the 19% linear tax. It is only for the scale or linear tax, never ryczałt, and it is applied in the annual return (PIT/IP): during the year you pay normal advances and get the difference back. You need real R&D work, a separate record for each IP right and usually a tax interpretation. In the calculator: B2B, Settings, Tax relief: IP Box.
Mandate and specific-work contracts
Mandate or specific-work contract: what is the difference?
A mandate contract (umowa zlecenie) pays for carrying out work. It usually has ZUS and health insurance like employment, but no paid holiday; students under 26 pay no ZUS on it. A specific-work contract (umowa o dzieło) pays for a finished result. It has no ZUS or health insurance unless you sign it with your own employer, so more of the money stays with you, but it builds no pension or sick-pay rights. Both use 20% work costs (50% for creative work) and the 12/32% tax.
About the results
How accurate is the result?
It is a careful estimate, not a payslip and not tax advice. It follows the 2026 tax and ZUS rules and is tested against real payslips, but your employer's payroll settings, benefits and personal situation can change the result. More about accuracy.
Pytania o wynagrodzenia w Polsce
Jak liczy się wynagrodzenie netto na każdej umowie i jakie przepisy za tym stoją. Kwoty dotyczą 2026 roku.
Jak liczy się wynagrodzenie netto na umowie o pracę?
Od pensji brutto pracodawca potrąca składki ZUS (13,71%: emerytalna 9,76%, rentowa 1,5%, chorobowa 2,45%), a potem składkę zdrowotną (9% od tego, co zostaje). Podatek wynosi 12% od dochodu do 120 000 zł rocznie i 32% powyżej. Wcześniej odejmuje się koszty uzyskania przychodu (250 zł miesięcznie albo 300 zł przy dojazdach z innej miejscowości), a po złożeniu PIT-2 także kwotę zmniejszającą podatek 300 zł miesięcznie, dzięki której pierwsze 30 000 zł dochodu w roku jest wolne od podatku. Zaliczkę zaokrągla się do pełnych złotych.
Dlaczego moja pensja netto zmienia się w ciągu roku?
Przez dwa roczne progi. Gdy dochód przekroczy 120 000 zł, podatek od nadwyżki rośnie z 12% do 32%, więc netto spada. Gdy przychód przekroczy 282 600 zł w 2026 roku (30-krotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia), do końca roku nie płacisz składek emerytalnej i rentowej, więc netto rośnie. Premie, L4 i dni wolne też zmieniają kwoty, dlatego kalkulator pokazuje każdy miesiąc osobno.
Czym są 50% koszty autorskie?
Jeśli Twoja praca tworzy utwory chronione prawem autorskim, np. jako programista, projektant czy autor, 50% wynagrodzenia za tę pracę może być kosztami uzyskania przychodu zamiast standardowych 250 zł. Obniża to tylko podatek, a nie ZUS ani składkę zdrowotną. Limit tych kosztów to 120 000 zł rocznie, a umowa musi określać, która część pracy jest twórcza.
Mam mniej niż 26 lat. Czy płacę podatek?
Do 26. urodzin przychody z umowy o pracę i umowy zlecenia do 85 528 zł rocznie są zwolnione z podatku dochodowego (ulga dla młodych, PIT-0). Składki ZUS i zdrowotną nadal się płaci.
B2B
Umowa o pracę czy B2B: na czym zostaje więcej?
Na B2B wystawiasz faktury jako jednoosobowa działalność (JDG), wybierasz formę opodatkowania (ryczałt, podatek liniowy 19% albo skalę 12/32%) i sam płacisz ZUS stałą kwotą co miesiąc. Przy tej samej kwocie często zostaje więcej niż na etacie, ale tracisz płatny urlop, płatne L4 i ochronę przed wypowiedzeniem, chyba że umowa je przewiduje, a dni wolne są niepłatne. Porównaj umowy w kalkulatorze zestawia wszystkie cztery umowy przy tym samym budżecie.
Ile ZUS płacę na B2B?
Nowa firma przez pierwsze 6 miesięcy płaci tylko składkę zdrowotną (ulga na start), potem przez 24 miesiące składki społeczne od niskiej, preferencyjnej podstawy, a później pełny ZUS. Jeśli zeszłoroczny przychód nie przekroczył 120 000 zł, Mały ZUS Plus pozwala płacić składki społeczne od połowy zeszłorocznego dochodu, przez maksymalnie 36 miesięcy w każdych 60. Składka zdrowotna zależy od formy opodatkowania. Ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolne.
Czym jest IP Box?
Podatek 5% od dochodu z własnej własności intelektualnej, np. oprogramowania, które piszesz, zamiast skali lub podatku liniowego 19%. Tylko przy skali lub podatku liniowym, nigdy na ryczałcie, i stosuje się go w zeznaniu rocznym (PIT/IP): w ciągu roku płacisz zwykłe zaliczki, a różnicę odzyskujesz. Potrzebne są faktyczne prace B+R, osobna ewidencja dla każdego prawa i zwykle interpretacja podatkowa. W kalkulatorze: B2B, Ustawienia, Ulga IP Box.
Umowa zlecenie i o dzieło
Umowa zlecenie czy o dzieło: czym się różnią?
Umowa zlecenie jest za wykonywanie pracy. Zwykle są od niej składki ZUS i zdrowotna jak na etacie, ale nie ma płatnego urlopu; studenci poniżej 26 lat nie płacą od niej ZUS. Umowa o dzieło jest za gotowy rezultat. Nie ma od niej ZUS ani składki zdrowotnej, chyba że zawierasz ją z własnym pracodawcą, więc zostaje więcej, ale nie buduje emerytury ani prawa do zasiłku chorobowego. Obie mają 20% kosztów uzyskania przychodu (50% przy pracy twórczej) i podatek 12/32%.
O wynikach
Na ile dokładny jest wynik?
To staranne oszacowanie, a nie pasek płacowy ani porada podatkowa. Kalkulator stosuje przepisy podatkowe i ZUS na 2026 rok i jest sprawdzany na prawdziwych paskach płacowych, ale ustawienia płacowe pracodawcy, świadczenia i Twoja sytuacja mogą zmienić wynik. Więcej o dokładności.
